Тахтакөпир ҳәм Бозатаў районлары халқы ҳәм районлық хызметлерге Қрым – Конго геморрагиялық ысытпа кеселлиги профилактикасы бойынша әмелий-методикалық жәрдем берилди

Қрым-Конго геморрагиялық ысытпа (ҚКГЫ) кеселлиги аймағымызда актуал машқалалардың бири болып есапланады.
ҚКГЫ кеселлиги адамлар арасында тарқалып кетиўи ҳәм аўыр жағдайларда адам өлимине алып келиўи менен қәўипли. Кеселлик адамларға кене шағыўы, кенени қол менен езип өлтириўи, шарўашылық малларының жүнин қырқыўда кене қаны менен қоллары ипләсланыўы ҳәм наўқас адам яки ҚКГЫ вирусы бар мал қаны менен қатнаста болыўы нәтийжесинде жуғыўы анықланған.
Сонлықтан шарўа малларын бағыў менен шуғылланыўшы адамлардың ҚКГЫ кеселлиги, оның жуғыў жоллары ҳәм алдын алыў иләжлары ҳаққында түсиникке ийе болыўы үлкен әҳмийетке ийе.
Фермер хожалығы ҳәм жеке меншик майда шақлы маллардың кенелеўине қарсы гүресиў ушын ҳәўизшелер қурыў, кенелеген малды қырқпаў, қырқым пунктлерин шөлкемлестириў, қырқымды электр жүн қырқыў машинкалары менен, қорғаныў кийимлерин кийген ҳалда өткериў кеселликтиң адамға жуғыў қәўпин әдеўир пәсейтеди.
Халық арасында ҚКГЫ кеселлиги профилактикасы бойынша газеталарда мақалалар жәриялаў, телевидение, радиодан шығып сөйлеў, лекция оқыў, сәўбетлесиў, ушырасыўлар өткериў, жазба еслетпелер тарқатыў, мектеп оқыўшыларына диктант шөлкемлестириў сыяқлы адамларға жетерли мағлыўмат бериў баслы ўазыйпаларымыздың бири.
Республика аймағында ҚКГЫ кеселлиги вирусының тарқалыў дәрежеси шарўашылық маллары кенелерин лабораторияда тексерилиў жолы менен үйрениледи. Тилекке қарсы, кенелердиң вирус пенен зәрерлениўшилик көрсеткиши жылдан-жылға асып бармақта.
Анықланған наўқасларды емлеў мақсетинде бурын ҚКГЫ кеселлиги менен аўырып, саўалған адамлардың қаны ҳәр жылы мәўсим алдынан тексерилип, кеселликтен қорғаў ушын жарамлы донорлардың қан плазмасы таярлап қойылады.
Тахтакөпир районы медициналық бирлеспеси көп тармақлы поликлиникасы, 38-шаңарақ поликлиникасының Мүлк, Қоңыраткөл, Жаңадәрья АПЖ аймақлық медицина хызметкерлери, Бозатаў районы медициналық бирлеспеси медицина хызметкерлериниң билими тест алыў жолы менен көзден өткерилди, оларға халыққа түсиник жумысларын нәтийжели өткериў бойынша мәсләҳәтлер берилди.
Хызмет сапары даўамында Бозатаў районы ҳәкими М.Кайпанов, ҳәким орынбасары А.Ибрагимов, прокуроры Н.Сапаров, аўыл ҳәм суў хожалығы бөлими баслығы П.Юсупов, фермер хожалықлары баслықлары менен ушырасыў өткерилди. Оларға ҚКГЫ кеселлиги бойынша эпидемиологиялық жағдай, профилактикалық иләжлар, оларды өткериўдеги басшылардың роли ҳәм жумыс пайытында кеселлик жуқтырыўдың алдын алыў ҳаққында түсиник берилди, өз жумысшыларына түсиндириў зәрүрлиги айтылды.
Бозатаў районы Қусханатаў АПЖ баслығы Ж.Нурманов, қырқымға қосымша адам күши тартылыўы көзде тутылған «Сууен Арым», «Ыклас Мийрас», «Зураат» фермер хожалықлары исшилери, фермерлердиң шаңарақ ағзалары ҳәм жеке меншик МШМ ийеси Б.Жиемуратов, Тахтакөпир районы Мүлк АПЖ баслығы И.Науканбаев ҳәм баслықтың ҳаял-қызлар ислери бойынша орынбасары К.Байдаўлетова, «Қаракөлшилик» илимий нәсилшилик тәжирийбе станциясы зоотехниги ҳәм есапшысы, Жаңадәрья АПЖ 19-санлы мектеп муғаллимлери, кийиз басыў кәрханасы хызметкерлери, «Билан жайлаў» фермер хожалығы шопаны Е.Отарбаевтың шаңарақ ағзалары менен ушырасыўлар өткерилип ҚКГЫ кеселлиги, жуғыў жоллары, белгилери ҳәм алдын алыў иләжлары, кене шағыўдан сақланыў ҳаққында түсиник бериў менен бирге кеселлик профилактикасы бойынша өзлерине қараслы аймақ, кәрханаларда мағлыўмат тарқатыў бойынша әмелий-методикалық жәрдем берилди.
ҚКГЫ кеселлиги профилактикасы ҳаққында мағлыўматқа ийе болыў ҳәм оны тарқатыўда белсене қатнасыў тек медицина ҳәм ветеринария хызметкерлериниң ғана емес, сондай ақ ҳәкимшилик, өзин өзи басқарыў уйымлары, ғалаба хабар қураллары хызметкерлери, оқытыўшылар, қулласы өз жерлеслери денсаўлығына итибарсыз болмаған ҳәр бир адамның ўазыйпасы деп билиўимиз керек.

СЭТҳәмЖCХ ҚР басқармасы эпидемиолог врачы Н.Низаматдинова